Акыркы он жылдыкта дүйнөлүк туризм мурда болуп көрбөгөндөй ылдамдыкта өстү. Арзан авиакаттамдар, онлайн брондоо системалары жана социалдык тармактардын таасири менен эл аралык саякат массалык көрүнүшкө айланды. Бирок туристтердин санынын өсүшү бардык өлкөлөр үчүн бирдей экономикалык пайда алып келген жок. Тескерисинче, көп багыттар ашыкча туризм (overtourism), инфраструктуранын ашыкча жүктөлүшү жана жергиликтүү калктын жашоо сапатынын төмөндөшү сыяктуу көйгөйлөргө кабылды.
Ушул шартта дүйнөлүк туризмде жаңы концепция калыптанууда: “көп турист эмес, сапаттуу турист”. Башкача айтканда, өлкөлөр туристтердин санын көбөйтүүгө эмес, бир туристтен түшкөн экономикалык эффектти жогорулатууга умтулууда.
Туруктуу туризм: ураандан реалдуу саясатка
“Туруктуу туризм” деген түшүнүк башында экологияны коргоо менен байланышкан. Бирок бүгүн бул термин экономикалык жана социалдык мааниге да ээ. Көп мамлекеттер бул ураандын алдында бюджеттик туристтерди чектеп, көбүрөөк каражат сарптаган, узак мөөнөткө келген жана жергиликтүү экономикага салым кошкон саякатчыларды тартууга өтүштү.
Wander.ist аналитикасы: стратегиясын ачык өзгөрткөн өлкөлөр
Таиланд
Таиланд акыркы жылдары туристтик моделин кайра карап чыкты. Максат — туристтердин жалпы санын сактоо менен бирге орточо чыгымды көбөйтүү. Өлкө цифралык көчмөндөр үчүн узак мөөнөттүү визаларды сунуштап, медициналык туризмди жана люкс-курортторду активдүү өнүктүрүүдө. Айрыкча Пхукет бийлиги туристтердин жүрүм-турумуна жана экологиялык таасирине катуу көңүл бура баштады.
Бали (Индонезия)
Бали массалык туризмдин кесепеттерин ачык сезген аймак. Туристтик салык, маданий эрежелер жана жүрүм-турум кодекси киргизилип, “арзан эс алуу” концепциясынан баш тартуу жүрүүдө. Максат — жаратылышты жана балилик маданиятты сактоо менен бирге туристтик кирешени туруктуу кылуу.
Венеция
Венеция дүйнөдөгү ашыкча туризмдин символуна айланды. Бир күндүк туристтер үчүн кирүү акысы, круиздик кемелерге чектөө — бул туристтерди азайтууга эмес, туристтик агымды башкарууга багытталган чаралар.
Амстердам
Амстердам “баарына ачык шаар” имиджинен баш тартып, маданий жана интеллектуалдык туризмге багыт алууда. Алкоголь туризми, арзан көңүл ачуу формалары чектелип, сапаттуу туристтерди тартуу максат кылынууда.
Бутан
Бутан — “жогорку киреше, аз турист” моделинин эң ачык мисалы. Өлкө туристтерди атайылап чектеп, жогорку туристтик салык аркылуу экономикасын коргоп келет. Бул модель көп мамлекеттер үчүн үлгү катары каралууда.
Кыргызстандык туристтер үчүн эмнени билдирет?
Бул глобалдык тренд саякаттоону кымбатыраак, бирок сапаттуураак кылат. Кыргызстандык туристтер үчүн Европа жана Азиядагы популярдуу багыттарда:
- баалардын өсүшү,
- кошумча туристтик салыктар,
- жүрүм-турумга болгон талаптардын күчөшү
кадимки көрүнүшкө айланышы мүмкүн.
Жыйынтык
Дүйнөлүк туризм жаңы доорго өтүүдө. Сандык өсүш ордуна экономикалык, социалдык жана экологиялык тең салмак негизги максатка айланууда. Бул процесс артка кайтарылбайт жана жакынкы он жылдыкта эл аралык туризмдин жүзүн толук өзгөртөт.


