Open Central Asia: Кыргызстан бирдиктүү туризм брендин сунуштады

Open Central Asia: Кыргызстан бирдиктүү туризм брендин сунуштады

Бишкекте өткөн «B5+1: Борбор Азия — АКШ» бизнес-форумунда Кыргызстан Борбор Азияны бирдиктүү туристтик багыт катары өнүктүрүү демилгесин көтөрдү. Иш-чарада Экономика жана коммерция министрлигине караштуу Туризм департаментинин директору Эрденет Касымов регион үчүн Open Central Asia аттуу жалпы туристтик бренд түзүүнү сунуштады.

Анын айтымында, туризм тармагындагы интеграция Борбор Азия өлкөлөрү үчүн эң тез экономикалык натыйжа бере ала турган багыттардын бири. Эл аралык туристтер жана ири туроператорлор үчүн Кыргызстан, Казакстан, Өзбекстан, Тажикстан жана Түркмөнстан көбүнчө өзүнчө эмес, бир бүтүн аймак катары кабыл алынат.

Эрденет Касымов белгилегендей, АКШ, Европа жана Азиядан келген туристтердин негизги кызыгуусу Улуу Жибек жолу боюнча 3–5 өлкөнү камтыган комбинирленген турларга багытталган. Дал ушул себептен Open Central Asia концепциясы улуттук туристтик бренддердин үстүндө турган маркетингдик платформа катары каралууда.

Форумда сунушталган негизги демилгелердин арасында:

  • Биргелешкен туристтик продуктыларды түзүү: Кыргызстандын укмуштуу жана тоо туризмин коңшу өлкөлөрдүн тарыхый шаарлары менен айкалыштыруу;
  • Тоскоолдуктарды жоюу: визалык процедураларды санариптештирүү жана аймак ичинде “бешилбеген” (seamless) жүрүүнү камсыз кылуу;
  • Бирдиктүү стандарттар: тейлөө сапатын унификациялоо жана жамааттык туризмдин (CBT) тажрыйбасын кеңейтүү;
  • Алга жылдырууну синхрондоштуруу: дүйнөлүк ири туристтик көргөзмөлөргө өлкөлөрдүн биргелешип катышуусу.

Туризм департаментинин жетекчиси белгилегендей, региондун ийгилиги маршруттун ар бир бөлүгүндө кызмат көрсөтүүнүн сапатына көз каранды. Ошол эле учурда транспорттук логистиканы өнүктүрүү — туристтик агымдын өсүшү үчүн эң маанилүү шарт бойдон калууда.

Эксперттердин баамында, Open Central Asia концепциясы ишке ашса, Борбор Азия дүйнөлүк туристтик рынокто өзүнчө жана атаандаштыкка жөндөмдүү багыт катары бекем орун ала алат.

Россиялык компаниялар Ысык-Көлдө отель курууга кызыгышууда

Россиялык компаниялар Ысык-Көлдө отель курууга кызыгышууда

Кыргызстанда туристтик инфраструктураны өнүктүрүүгө чет элдик инвесторлордун кызыгуусу уланууда. 2026-жылдын 3-февралында Кыргыз Республикасынын Екатеринбург шаарындагы башкы консулу Максат Тентимишов Россиянын «Реал Трейд» компаниялар тобунун башкы директору Вячеслав Щукин менен жолугушуу өткөрдү. Бул тууралуу башкы консулдуктун басма сөз кызматы билдирди.

Жолугушуунун жүрүшүндө тараптар Ысык-Көлдүн жээгинде туристтик инфраструктура объекттерин куруу мүмкүнчүлүктөрүн талкуулашты. Россиялык ишкер Ысык-Көлдү россиялыктар үчүн абдан кызыктуу туристтик багыт катары баалап, бул кызыгуу акыркы жылдары инфраструктуранын жакшыртылышы менен мындан ары да өсөрүн белгиледи.

Анын айтымында, Ысык-Көл пляждык эс алуу, тоо-лыжа спорту, альпинизм, экологиялык туризм жана башка багыттарды айкалыштырган универсалдуу дестинация болуп саналат. Ушуга байланыштуу Вячеслав Щукин көл жээгинде классикалык форматтагы отель же эс алуу зонасы бар спа-отель куруу мүмкүнчүлүгүнө кызыкдар экенин билдирген.

Ошондой эле ал Урал аймагында белгилүү болгон «Баден фемили» компаниясын тартуу ниети бар экенин айткан. Бул компания термалдык булактарга негизделген отелдер тармагын башкаруу менен белгилүү.

Башкы консул Максат Тентимишов инвестордун пландарын колдоорун билдирип, Кыргызстандагы чет элдик инвестицияларды тартууга багытталган мыйзамдар тууралуу маалымат берди. Ал ошондой эле Кыргыз Республикасынын мамлекеттик органдары жана башкы консулдук бул долбоорлорду ишке ашырууда толук колдоо көрсөтүүгө даяр экенин баса белгиледи.

Эксперттердин баамында, мындай инвестициялык демилгелер Ысык-Көлдүн эл аралык туристтик багыт катары позициясын бекемдеп, өлкөнүн экономикасына оң таасирин тийгизет.

💸Аэрофлот тартип бузганы үчүн жүргүнчүдөн 109 миң рубль алды

💸Аэрофлот тартип бузганы үчүн жүргүнчүдөн 109 миң рубль алды

Учуу учурундагы тартип бузуу жөн гана рейстен түшүрүлүү менен чектелбеши мүмкүн. Бул факт Россияда болгон акыркы окуя менен дагы бир жолу далилденди. Аэрофлот авиакомпаниясы учактын ичинде тартип бузган жүргүнчүдөн 109 миң рубль өлчөмүндө чыгым өндүрүп алды.

Окуя Волгоград аэропортунда катталган. Учактын эшиктери жабылып, рулеж башталгандан кийин жүргүнчү коопсуздук курун тагуудан баш тарткан. Ал ордунан туруп, өтмөккө чыгып алып, колун шилтеп, сөгүнгөн сөздөрдү колдонгон. Экипаждын эскертүүлөрүнө карабастан, жүргүнчү өз жүрүм-турумун уланткан.

Мындай кырдаалда учактын командири коопсуздукту биринчи орунга коюп, учууну токтотуп, учакты кайра токтотуучу жайга кайтаруу чечимин кабыл алган. Натыйжада тартип бузган адам рейстен түшүрүлгөн.

Бирок маселе муну менен эле бүткөн жок. Авиакомпания рейстин кечигүүсүнө, кошумча тейлөөгө жана уюштуруу иштерине кеткен чыгымдарды эсептеп чыгып, сотко кайрылган. Сот авиакомпаниянын талабын негиздүү деп таап, жүргүнчүдөн 109 миң рубль өндүрүп берүүнү чечкен.

Кыргызстандан учуп чыккан же транзит аркылуу Россия, Түркия жана башка багыттарга сапар тарткан туристтер үчүн бул окуя маанилүү эскертүү болуп саналат. Учактын ичинде коопсуздук эрежелерин сактабастан, агрессивдүү же тартипке каршы жүрүм-турум көрсөтүү олуттуу финансылык жана укуктук кесепеттерге алып келиши мүмкүн.

Адистер белгилегендей, авиакомпаниялар дебошир жүргүнчүлөргө каршы соттук доолорду барган сайын активдүү колдонуп жатышат. Ошондуктан сапар учурунда экипаждын талаптарын аткаруу – бул жөн гана этика эмес, өз чөнтөгүңдү да коргоо дегенди билдирет.

🇹🇷 Түркияда кафе-ресторандар үчүн жаңы эрежелер күчүнө кирди

🇹🇷 Түркияда кафе-ресторандар үчүн жаңы эрежелер күчүнө кирди

Түркияда ресторандар менен кафелерге карата жаңы керектөөчү эрежелери расмий түрдө күчүнө кирди. Эми тамак-аш жайларына кардар буйрутма бербеген кызматтар үчүн эсепке кошумча акы киргизүүгө тыюу салынды. Бул өзгөрүү айрыкча туристтер үчүн маанилүү, анткени мурда жашыруун кошумча төлөмдөргө байланыштуу нааразычылыктар көп болуп келген.

Жаңы эрежелерге ылайык, столдун сервировкасы, «демейки» закускалар, заказ кылынбаган суу же милдеттүү чайпул (чаевые) эсепке автоматтык түрдө кошула албайт. Эми чайпул толугу менен коноктун өз ыктыярына калтырылды. Мурда мындай кошумча төлөмдөр менюда майда шрифт менен көрсөтүлүп, көпчүлүк кардарлар аларды байкабай калчу.

Кыргызстандан Түркияга саякаттаган туристтер үчүн бул жаңылык өзгөчө актуалдуу. Түркия – кыргызстандыктар эң көп тандаган эс алуу жана транзит багыттарынын бири. Айрыкча туристтик аймактарда ресторандагы эсеп күтүлгөндөн жогору чыгып калган учурлар көп кездешчү. Жаңы тартип мындай практиканы мыйзамдуу түрдө жокко чыгарат.

Эми кардар ресторанда так заказ кылган тамак-аш жана суусундук үчүн гана төлөйт. Эгер эсепте кошумча, заказ кылынбаган позициялар болсо, туристтер мыйзамдуу түрдө нааразычылык билдирүүгө жана акысын төлөбөөгө укуктуу. Бул эрежелер ички кардарларга да, чет өлкөлүк туристтерге да бирдей колдонулат.

Адистердин айтымында, бул өзгөрүү Түркиядагы туристтик тейлөөнүн ачыктыгын жана ишенимдүүлүгүн арттырат. Кыргызстандын жарандары үчүн бул – сапар учурунда күтүлбөгөн чыгымдардан корголуунун дагы бир механизми. Тамактануу жайын тандап жатканда эми менюдагы бааларга көбүрөөк ишенсе болот.

🇹🇷 Pegasus Airlines сотто утулду: туристтерге 1 млн рубль компенсация

🇹🇷 Pegasus Airlines сотто утулду: туристтерге 1 млн рубль компенсация

Сот практикасы авиакомпаниялар менен жүргүнчүлөр ортосундагы талаштарда барган сайын жүргүнчүлөрдүн пайдасына чечилип жатканын көрсөтүүдө. Жакында Россияда каралган бир иш Кыргызстандык туристтер үчүн да маанилүү прецедент боло алат. Санкт-Петербург шаарынан болгон үч турист Түркиянын Pegasus Airlines авиакомпаниясына каршы сотто утуп чыгып, жалпысынан дээрлик 1 миллион рубль компенсация алышты.

Окуя Даламан – Стамбул – Санкт-Петербург багыты боюнча кадимки эле эл аралык каттамдан башталган. Туристтер билеттерин алдын ала сатып алышып, аэропортко өз убагында келип, каттоодон өтүп, отургузуу талондорун да алышкан. Бирок учакка отургузуу маалында авиакомпания өкүлдөрү алардын брондоосу жокко чыгарылганын билдирип, эч кандай расмий түшүндүрмө бербестен рейске киргизбей коюшкан.

Кийинчерээк авиакомпания кошумча жүк үчүн төлөм жүргүзүүдө «алдамчылыкка шек бар» деген жүйөнү келтирген. Бирок сот мындай себептер жүргүнчүнү ташуудан бир тараптуу баш тартууга негиз боло албай турганын белгиледи. Айрыкча жүргүнчүлөр алдын ала эскертүүсүз калтырылганы мыйзам бузуу катары бааланды.

Соттун чечими менен авиакомпания туристтерге билеттин толук наркын, кечиктирүү үчүн неустойканы, айып пулду жана моралдык зыяндын компенсациясын төлөөгө милдеттендирилди. Жалпы сумма дээрлик 1 миллион рублга жетти.

Кыргыстандык туристтер үчүн бул окуя маанилүү сабак болуп саналат. Түркия, Европа же башка багыттарга учууда, авиакомпаниянын ички эрежелери эл аралык жана улуттук мыйзамдардан жогору тура албайт. Эгер жүргүнчү бардык талаптарды аткарса, билет сатып алып, каттоодон өтсө, авиакомпания аны негизсиз рейстен четтетүүгө укуксуз.

Адистердин айтымында, акыркы жылдары соттор жүргүнчүлөрдүн укугун активдүү коргоп жатат. Бул Кыргызстандан учуп чыккан же транзит аркылуу саякаттаган туристтер үчүн да укуктук коргонуу механизмдери бар экенин көрсөтөт.

🇹🇷 Түркияда мейманканага айып пул салынды. Себеби — дискриминация

🇹🇷 Түркияда мейманканага айып пул салынды. Себеби — дискриминация

Түркиядагы мейманканалардын бирине үч эркек туристти бир номерге жайгаштыруудан баш тартканы үчүн ири өлчөмдөгү айып пул салынды. Окуя брондоо баскычында чыккан: мейманкана өкүлдөрү эркек конокторго чогуу жашоого уруксат жок экенин билдиришкен.

Мунун негизинде туристтер Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK) — Түркиянын Адам укуктары жана теңдик боюнча агенттигине даттанышкан. Ведомство жүргүзгөн текшерүүнүн жыйынтыгында мейманкананын аракеттери дискриминация катары бааланып, 150 миң түрк лирасы өлчөмүндө айып пул салынды.

TİHEK билдиргендей, кызмат көрсөтүүдө жынысына жараша чектөө коюу Түркиянын теңдик жана адам укуктары тууралуу мыйзамдарына каршы келет. Мейманканалар ички эрежелерге таянып, коноктордун укуктарын чектей албайт.

Адистер бул чечим туристтик тармак үчүн маанилүү сигнал экенин белгилешет. Айрыкча Түркияга топ болуп саякаттаган чет элдик туристтер үчүн мейманканаларда жайгашуу маселеси ачык жана мыйзам чегинде чечилиши керек.

Поляк велосаякатчы Орусияда жолдо каза болду

Поляк велосаякатчы Орусияда жолдо каза болду

Орусиянын Якутия аймагында велосаякат учурунда Польшадан келген турист Адам Борейко каза болду. Ал алдын ала пландалган экспедициянын алкагында велосипед менен Оймякон — «Суук уюлуна» бара жаткан.

Сапар башталар алдында саякатчы Якутиянын куткаруу кызматында каттоодон өтүп, коопсуздук боюнча нускама алган. Анын маршруту GPS аркылуу көзөмөлдөнүп турган. 25-январда ал Якутск шаарынан чыгып, бир нече күндөн кийин Хандыга кыштагына жетип, мейманканага токтогон. Эртеси күнү ал номерден чыкпай калган, кечинде жансыз абалда табылган.

Өлүмдүн расмий себеби азырынча жарыялана элек, текшерүү жүрүп жатат. Якутияга болгон бул сапар анын экстремалдык шарттардагы саякаттарга арналган жеке долбоорунун бөлүгү болгон. Буга чейин ал Сахара чөлүн кесип өтүп, Гималай тоолоруна чыккан. Оймяконго жетүү үчүн маршруттун болжол менен жарымы калган эле.

Гавайиде Килауэа вулканы бир жылдан ашык убакыттан бери атылып жатат

Гавайиде Килауэа вулканы бир жылдан ашык убакыттан бери атылып жатат

АКШнын Гавайи штатындагы Hawaiʻi Volcanoes National Park аймагында жайгашкан Килауэа вулканынын атылышы бир жылдан ашык убакыттан бери уланууда. Вулкандык активдүүлүк толкун сымал жүрөт: айрым учурларда кальдеранын ичинде лава фонтандары байкалса, кээде убактылуу тыныгуулар болот. Бирок вулкан толук токтой элек.

Коопсуздук максатында улуттук парктын айрым бөлүктөрү мезгил-мезгили менен жабылып турат. Рейнджерлер абалды көзөмөлдөп, илимпоздор вулканды күнү-түнү байкап турушат. Көрүнүш абдан таасирдүү болгону менен, бул аймакта табиат ар дайым өз эрежелерин коёт.

Таиландда учак 23 жүргүнчүсүз уча жаздады

Таиландда учак 23 жүргүнчүсүз уча жаздады

Таиланддык Thai AirAsia авиакомпаниясынын Бангкок — Хатъяй багытындагы рейсинде күтүүсүз кырдаал жаралды. 20дан ашык жүргүнчү каттоодон өтүп, учакка жеткирүүчү автобуска отурган, бирок автобус узак убакытка токтоп калып, эшиктери ачылган эмес.

Ошол маалда учак учууга даярдалып жаткан. Абалды кокустук сактап калды: жүргүнчүлөрдүн бири курбусунун бортто жок экенин байкап, ага чалып, анын башка адамдар менен кошо автобуста камалып калганын аныктаган. Натыйжада учак токтотулуп, бардык жүргүнчүлөр отургузулуп, учуу болжол менен 30 мүнөткө кечиккен.

Байкалда жол кырсыгы: чет элдик турист каза болду

Байкалда жол кырсыгы: чет элдик турист каза болду

Россиянын Байкал көлү аймагында кышкы туристтик сапар трагедия менен аяктады. Иркутск облусу боюнча Ички иштер министрлигинин башкы башкармалыгы билдиргендей, чет элдик туристтер бараткан унаа муз үстүндө бара жатып жаракага түшүп, оодарылып кеткен.

Алдын ала маалыматтарга ылайык, унаада Кытайдан келген 10 турист болгон. Алардын арасында Тайвандан келген бир жаран да бар экени айтылууда. Кырсыктын кесепетинен 75 жаштагы турист айым каза болгон. Калган туристтердин абалы тууралуу азырынча расмий маалымат жок.

Окуя Байкал көлүнүн үстүндө уюштурулган кышкы экскурсия учурунда болгон. Кыш мезгилинде Байкалга барган туристтер үчүн муз үстүндө автоунаа менен жүрүү өзгөчө тажрыйба катары сунушталат. Бирок адистер мындай маршруттар коопсуздук эрежелери так сакталган учурда гана коопсуз болоорун эскертишет. Муздун калыңдыгы аба ырайына жана температуранын өзгөрүшүнө жараша тез өзгөрүп кетиши мүмкүн.

Адистер туристтерге лицензиясы бар туроператорлорду тандап, маршруттун коопсуздугу жана гиддердин тажрыйбасы тууралуу алдын ала так маалымат алууну сунушташат. Ошондой эле аба ырайынын кескин өзгөрүшү мүмкүн экенин эске алуу зарыл.

Тергөө иштери уланууда. Окуянын так себептери жана башка туристтердин абалы боюнча расмий маалыматтар кошумча жарыяланары күтүлүүдө.